DİYAK – DIAC

Yarı iletken özelliğe sahip, iki uçlu ve dört bölgeli bir elektronik devre elemanıdır. Yapı olarak diyoda benzer. Diyot iki bölgeli bir yarıiletken elemandır ve diyak ise birbirine ters bağlanmış iki adet paralel diyot gibidir.

Diyak bölgesi olarak bahsettiğim dört bölgeli kısım ise yarı iletkenin katkılanma bölgeleridir. Yapısı ve sembolü şekilde gösterilmiştir. Diyak çalıştırıldığında T1 pozitif ise akım T1’den T2’ye doğru akar, eğer T2 pozitif ise akım T2’den T1 yönüne doğru akar.Yani diyak her iki yönde de iletime geçebilen bir yarı iletken elemandır. Diyotlarda iletime geçme gerilimi yaklaşık 0,6 yada 0,7 V kadardır fakat diyak’da iletime geçme gerilimi üretildiği amaca göre değişir. Genelde piyasada diyak’ın 20V ile 50V arasında bir iletime geçme gerilimi vardır.
diyak
Bu yarı iletken eleman üzerinden akım akması için belli şartların sağlanması gerekmektedir. Diyak’ın gerilim akım grafiği şekilde görüldüğü gibidir. Akım akması, Vt1t2 geriliminin pozitif ve negatif değerlerinde devrilme gerilimi V(B0) ‘ı geçtikten sonra oluşur. Gerçekte bu değeri geçmeden de küçük bir akım akıtır, buna kaçak akım denir ve ihmal edilebilir düzeydedir.
diyak-1
Şekilden de görüldüğü gibi diyak uçlarına uygulanan gerilim, V(B0) ‘ı geçtikten sonra hızla artmaktadır. Dikkat edilirse diyak uçlarına uygulanan gerilim, V(B0) ‘ı geçtikten sonra bir miktar azalmaktadır. Endüstride kullanılan diyak’larda bu azalma yaklaşık olarak %20 civarındadır. Diyak’la ilgili datasheet e, verilen link aracılığıyla ulaşıp değerlendirmelerde bulunabilirsiniz. Diyak’ın yapısı, şekli ve boyutları gibi özellikleri öğrenebilirsiniz.

Diyakın Kullanıldığı Yerler

Diyakların birçok kullanım alanı vardır; bunlardan bazıları: Triyak ile gerçekleştirilen düzenlerin tetikleme devrelerinde, bir elektrikışık kaynağını dim etmede yani parlaklığını ayarlamada, ısı kontrol sistemlerinde, motor kontrol sistemlerinde kullanılır. Bu saydığım birçok sistem bir başka yarı iletken eleman olan triyak ile düzenlenirken, triyakların tetiklenmesinde diyak’lar kullanılır.

AVO metre ile Diyakın Sağlamlık Kontrolü


Diyak ölçme bağlantısı ve pano görüntüsü Diyak ölçme bağlantısı ve pano görüntüsü Diyakı AVO metre ile yukarıdaki gibi ölçmeye çalışınız. Her iki yönde yüksek direnç ölçeceksiniz. Eğer bu sonuca vardıysanız, diyak sağlamdır diyebilirsiniz.

Diyak ile Darbe Üreteci Uygulaması



Çift ışınlı osilaskopta, üstteki testere dişi dalga, kondansatörün şarj deşarjı sonucu elde edilirken, altta diyakın oluşturduğu darbeler görülüyor. Yukarıda sizin için ideal bir devre görülüyor. Yukarıdaki devreye DC ya da AC gerilim uygulanabilir.(S) anahtarını kapattığınızda C1 kondansatörü potansiyometre üzerinden dolmaya başlar. Şarj gerilimi yaklaşık olarak 25 – 50 volt arasına ulaştığında diyak iletime geçer, uçlarında bir gerilim oluşur. C1 kondansatörü bu anda hemen deşarj olur ve diyak tekrar kesime gider, olay başa döner, işlemler böylece devam eder. Böylelikle çıkıştan istenen darbeler alınmış olur.

Benzer Yazılar

YAZAR : Admin

Elektronik Mühendisi / E.Üni. Kalibrasyon Lab. Sorumlusu / Biyomedikal Kalibrasyon Laboratuvarı Sorumlu Müdürü (Sağ.Bak.) / X-Işınlı Görüntüleme Sistemleri Test Kontrol ve Kalibrasyon Uzmanı (Sağ.Bak.) / Ultrason-Doppler Sistemleri Test Kontrol ve Kalibrasyon Uzmanı (Sağ.Bak.) - Hatalı veya kaldırılmasını istediğiniz sayfaları diyot.net@gmail.com bildirin

BU YAZIYI DA İNCELEDİNİZ Mİ ?

Anahtarlama Elemanları

1. TRİSTÖRLER (SCR) 1.1. Tristörün Yapısı ve Çalışması Aşağıdaki notları okumadan önce Şekil 1 deki …

Bir cevap yazın