VARİSTÖR – VDR Nedir ?

Voltage Dependent Resistor  – Voltaja Duyarlı Direnç

Varistörlerin kullanım amacı devredeki voltaj dalgalanmalarını söndürmektir. Yani devreyi voltaj dalgalanmalarına karşı korumaktır.
Varistörlerin çalışma prensibi devreye paralele bağlanırlar ve voltaj yükseldiğinde direncini azaltır voltaj düştüğünde ise direncini arttırarak voltaj dalgalanmalarını sönümlemektedir. Bunu şu mantıkla yapmaktadır. Varistör gerilimi denilen üzerinde yazan gerilimin altında varistör hiç akım çekmemektedir. ancak üzerinde yazan gerilim aşılmaya başlandığında direnç özellği göstererek devreye uygulanan yüksek voltajı sönümler ve böylece devre elemanlarının zarar görmesini engeller.

Gerilimle Değeri Değişen Direnç

Gerilim miktarı ile ters orantılı olarak direnci değişen bir devre elemanıdır. Gerilim yükseldiğinde direnci düşer, gerilim düştüğünde değeri artar.
Varistör
Varistör, doğrusal olmayan bir direnç özelliği gösteren, voltaj kontrollü bir elektronik devre elemanıdır. Devredeki gerilim dalgalanmalarını söndürmek için kullanılan varistör, ismini“variable resistor” kelime grubundan almıştır. Varistörler, voltaj yükseldiğinde direnciazaltarak veya voltaj düştüğünde direnci artırarak voltaj dalgalanmalarınısöndürebilmektedir.

Varistörler genellikle devreyi geçici aşırı voltajlara karşı korumak (yani gerilim dalgalanmalarını söndürmek), böylece devrenin aşırı voltaj değişimlerinden dolayı zarar görmesini engellemek için kullanılmaktadır.
BKG Group 2 005

Varistörün Yapısı

Voltaj duyarlı direnç veya voltaj kontrollü direnç (VDR) olarak da bilinen varistörler, genellikle Çinko Oksit’ten (ZnO) yapılsa da, Silikon Karpit (SiC) veya Titanyum Dioksit(TiO2) gibi maddelerin, disk biçiminde preslenmesiyle elde edilebilir.  Daha sonra bu disklere bağlantı terminalleri eklenir ve dışı plastik ile kaplanarak varistör, devrede kullanılabilir hale gelir. Diskin yapısındaki maddenin kristalleri arasındaki direncin voltajdan etkilenmesi de, varistöre voltaja duyarlı olma özelliği kazandırır.
varistör nedir2
Ancak varistörler maksimum kabul edilebilir voltajlarına göre üretilip satılmaktadır. Yani bir varistör üzerinden kabul ettiği veya kabul ettiğinden fazla bir gerilim geçtiğinde varistör patlayabilir (kısa devre yapabilir). Bu yüzden varistörlerin üzerindeki plastikte belli kodlar bulunmakta, bu kodlara göre maksimum kabul edebileceği gerilimler kontrol edilerek varistörler kullanılmaktadır. İşte bazı varistör kodları ve özellikleri :
varistör değerleri

 Varistör Tipleri

Metal Oxide VaristorlerMetal Oxide Varistorler
En çok kullanılan 3 çeşidini inceliyeceğiz.

1-) Metal Oksit Varistör :

Bu varistörler yapıları gereğiyle yüksek voltajlarda kullanılırlar. çinko oksit tanelerinden oluşan seramik bir kütleden oluşurken bizmut, kobalt ve manganez de içerebilir.

2-) Silikon Karpit Varistörler :

silikon karpit tanecikleri ve kristalleri içermektedir.  Bu varistörler yoğun olarak yüksek güç ve yüksek voltaj kullanan devrelerde kullanılır.

3-) Parafadurlar :

Bunlar ise yüksek gerilim hattı ile toprak arasına bağlanarak yüksek voltajlı olan yıldırım düşmesinde direnci azaltarak voltajın toprağa akmasını sağlarlar. yüksek gerilim hatları ile toprak arasına bağlanarak yıldırım düştüğüne yıldırımın yüksek akımını alır ve trafo gibi hassas elemanların zarar görmesini engeller.
vdr

Varistörlerin Kullanıldığı Alanlar

Devreleri aşırı gerilimden ve gerilim dalgalanmasından koruyan varistörler birçok aracın ve elektronik cihazın devresinde kullanılır. Varistörün kullanıldığı bazı alanlar:
► Telekomünikasyon ve diğer iletişim araçları
► Radyo iletişim ekipmanları
► Aşırı gerilim koruyucu uzatma güç kablosunda
► Mikroişlemci koruyucular
► Elektronik ekipman koruyucular
► Kablo TV gerilim koruyucular
► Araç elektronik sistemleri
► Endüstriyel yüksek enerjili AC sistemler

Aşağıdaki devrenin çalışma mantığın akım her zaman kolay yolu seçmesidir. Dolayısıyla devremizde paralele bir varistör olduğunda ve düşük voltajda yüksek direnç gösterdiği için akım o yolu değil normal yolunu seçer ancak yüksek bir voltaj geldiğinde varistör direncini düşürdüğü için akımı bölerek devreye fazla akım geçmesini önlemektedir.
Varistor

diyot-net-d042

Benzer Yazılar

YAZAR : Admin

Elektronik Mühendisi / Biyomedikal Kalibrasyon Laboratuvarı Sorumlu Müdürü / X-Işınlı Görüntüleme Sistemleri Test Kontrol ve Kalibrasyon Uzmanı / Ultrason-Doppler Sistemleri Test Kontrol ve Kalibrasyon Uzmanı

BU YAZIYI DA İNCELEDİNİZ Mİ ?

PTC İle Sıcaklık Kontrolü

Devremizde PTC ile sıcaklık kontrolü yapılmaktadır. Elektrik Sobası ile ortam sıcaklığı arttırıldığında ve istenilen sıcaklığa …

Bir cevap yazın

escort bayan escort beylikdüzü meyve siparişi escort istanbul escort istanbul kayseri escort samsun escort mersin escort bursa escort kocaeli escort atasehir escort istanbul escort bayan bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort bursa escort